Tôi nghe như vầy:
Một thời đức Phật trú tại vườn Cấp Cô Độc, rừng cây Kỳ-đà, nước Xá-vệ.
Bấy giờ, đức Thế Tôn bảo các Tỳ-kheo:
“Có ba phước nghiệp nầy. Sao gọi là ba? Thí là phước nghiệp, bình đẳng là phước nghiệp, tư duy là phước nghiệp.
“Sao gọi thí là phước nghiệp? Nếu có một người mở lòng bố thí Sa-môn Bà-la-môn, người bần cùng, người cô độc, người lang thang; ai cần thức ăn cho thức ăn, cần nước uống cho nước uống, quần áo, đồ ăn thức uống, gường chiếu, ngọa cụ, thuốc trị bệnh, hương hoa, ngủ nghỉ, tùy theo nhu cầu không gì luyến tiếc. Đây gọi là nghiệp phước bố thí.
“Sao gọi là bình đẳng là phước nghiệp? Nếu có một người không sát sanh, không trộm cắp, thường biết tàm quý, không nảy tưởng ác. Cũng không trộm cắp, ưa ban thí cho người, không có tâm tham lam keo kiết, lời nói hòa nhã không tổn thương lòng người. Cũng không gian dâm vợ người, tự tu phạm hạnh, tự đủ với sắc mình. Cũng không vọng ngữ, thường nghĩ chí thành, không lời dối trá, được người đời tôn kính, không có thêm bớt. Cũng không uống rượu, luôn biết tránh xa loạn động.
“Lại rải tâm từ trải khắp một phương, hai phương, ba phương, bốn phương cũng như vậy; tám phương trên dưới, trải khắp trong đó, vô lượng, vô hạn, không thể cùng, không thể tính kể; rải tâm từ này phủ khắp tất cả, mong cho được an ổn.
“Lại rải tâm bi, hỷ, xả trải khắp một phương, hai phương, ba phương, bốn phương cũng như vậy; tám phương trên dưới, tất khắp trong đó, vô lượng, vô hạn, không thể tính kể; rải tâm bi, hỷ, xả nầy tất khắp trong đó. Đó gọi là bình đẳng là phước nghiệp.
“Sao gọi tư duy là phước nghiệp? Ở đây, Tỳ-kheo tu hành niệm giác chi, y vô dục, y viễn ly, y diệt tận, y xuất yếu; tu trạch pháp giác chi, tu hỷ giác chi, tu khinh an giác chi, tu định giác chi, tu xả giác chi; y vô dục, y viễn ly, y diệt tận, y xuất yếu. Đó gọi tư duy là phước nghiệp. Như vậy Tỳ-kheo, có ba phước nghiệp này.”
Bấy giờ Thế Tôn liền nói kệ rằng:
Bố thí và bình đẳng
Từ tâm, xả, tư duy
Có ba xứ sở nầy
Được người trí gần gũi.
Đời nầy thọ báo kia,
Trên trời cũng như vậy.
Duyên có ba xứ này
Sanh thiên ắt không nghi.
“Cho nên, này các Tỳ-kheo, hãy tìm phương tiện cầu ba xứ nầy. Các Tỳ-kheo, hãy học tập điều nầy như vậy.”
Các Tỳ-kheo sau khi nghe Phật thuyết pháp, hoan hỷ phụng hành.
聞如是：
一時，佛在舍衛國祇樹給孤獨 T 0602b13園。
爾時，世尊告諸比丘：「有此三福之業。云 T 0602b14何為三？施為福業，平等為福業，思惟為福 T 0602b15業。
「彼云何名施為福業？若有一人，開心布 T 0602b16施沙門、婆羅門、極貧窮者、孤獨者、無所趣 T 0602b17向者，須食與食，須漿給漿，衣被、飯食、床臥 T 0602b18之具、病瘦醫藥、香花、宿止，隨身所便，無所 T 0602b19愛惜，此名曰施福之業。
「云何名平等為 T 0602b20福業？若有一人不殺、不盜，恒知慚愧，不 T 0602b21興惡想。亦不盜竊，好惠施人，無貪悋心，語 T 0602b22言和雅，不傷人心。亦不他淫，自修梵行， T 0602b23 己 色自足。亦不妄語，恒念至誠，不欺誑言， T 0602b24世人所敬，無有增損。亦不飲酒，恒知避 T 0602b25亂。復以慈心遍滿一方，二方、三方、四方亦 T 0602b26爾，八方、上下遍滿其中，無量無限，不可限， T 0602b27不可稱計。以此慈心普覆一切，令得安 T 0602b28隱。復以悲、喜、護心，普滿一方，二方、三方、四 T 0602b29方亦爾，八方、上下悉滿其中，無量無限，不 T 0602c01可稱計。以此悲、喜、護心悉滿其中，是謂名 T 0602c02為平等為福之業。
「彼法云何名思惟為 T 0602c03福業？於是，比丘！修行念覺意，依無欲、依無 T 0602c04觀、依滅盡、依出要。修法覺意，修念覺意， T 0602c05修猗覺意，修定覺意，修護覺意，依無欲、 T 0602c06依無觀、依滅盡、依出要。是謂名 為 思惟為 T 0602c07福業。
「如是。比丘！有此三福之業。」
爾時，世尊 T 0602c08便說此偈：
T 0602c09
「布施及平等， 慈心護思惟； T 0602c10
有此三處所， 智者所親近。 T 0602c11
此間受其報， 天上亦復然； T 0602c12
緣有此三處， 生天必不疑。
T 0602c13「是故，諸比丘！當求方便，索此三處。如是，諸 T 0602c14比丘！當作如是學。」
爾時，諸比丘聞佛所說， T 0602c15歡喜奉行。
T 0602c16 Thus have I heard. At one time the Buddha was staying in Śrāvastī, at Jetṛ’s Grove, in Anāthapiṇḍada’s Park. Then the Exalted One said to the monks:
“There are three kinds of meritorious actions. Which are the three? The meritorious action consisting (a) in generosity, (b) in equilibrium and (c) in wise reflection.
“What does meritorious action consisting in generosity mean? When there is someone, happily making donations to ascetics and brahmins, to the poorest of the poor, to the bereaved and uprooted; who, when food is needed, provides food, and when encouragement is needed, gives encouragement; who offers robes, alms-food, lodging, medicine for treating the sick, fragrant substances, flowers and temporary accommodation unstintingly, contenting himself with what he has on the body—this is what is called the meritorious action of generosity.
“What does meritorious action consisting in equilibrium mean? When there is someone who does not deprive of life, does not steal and is always possessed of modesty and conscientiousness; who does not take delight in evil thoughts, is not a thief, is much given to generosity towards people and who is no miser; whose speech is conciliatory, refined and not offending anybody; who, living the holy life, does not practise sexual intercourse; who is content with just keeping his own body going; who does not tell lies, always paying attention to being absolutely honest, without cheating or lying; who is neither elated nor dejected because of that which the worldling esteems; who, not taking intoxicants, never fails to avoid stupefaction; who, furthermore, suffuses one quarter of the cardinal points with friendliness, two quarters, three, four quarters, and also the quarters of the intermediate points of the compass, the zenith and nadir, who suffuses the whole world, boundlessly, without limits and absolutely beyond measure; who causes with a heart full of friendliness everything to be enveloped and thus realises peace of mind; who, moreover, suffuses one quarter of the cardinal points with a heart full of compassion, sympathetic joy and equanimity, two quarters … ; who suffuses the whole world with a heart full of compassion, sympathetic joy and equanimity—this is what is called the meritorious action of equilibrium.
“What does the existential constituent ‘meritorious action consisting in wise reflection’ mean? When there is a monk who, given to practice, is intent on recollection and perfect awakening; who does to succumb to attachment and in whom deliberation has ceased; who relies on giving up, and on what necessarily leads to ultimate release; who, practising the dharma ‘being intent on perfect awakening’ is intent on recollection and perfect awakening, on perfect awakening by means of an exclamation, on perfect awakening by means of the absorptions and by means of restraint; who does not succumb to attachment … relies on … what necessarily leads to ultimate release—this is what is called the meritorious action of wise reflection. These are, monks, the three kinds of meritorious action.” Then the Exalted One uttered the following verses:
“Generosity and equilibrium—friendliness … and
Nurturing wise reflection—these are the three basics;
The wise set great store by them; here and now they
Reap the rewards which, of course, ensure heavenly
Existence. By means of these three basics one will,
Beyond any doubt, be born among the gods.
“Therefore, monks, one should be intent on skill in means as a guide-rope to these three basics. Thus monks, you should train.”
After listening to the Buddha’s words, the monks were pleased and respectfully applied themselves to practice.
Tôi nghe như vầy:
Một thời đức Phật trú tại vườn Cấp Cô Độc, rừng cây Kỳ-đà, nước Xá-vệ.
Bấy giờ, đức Thế Tôn bảo các Tỳ-kheo:
“Có ba phước nghiệp nầy. Sao gọi là ba? Thí là phước nghiệp, bình đẳng là phước nghiệp, tư duy là phước nghiệp.
“Sao gọi thí là phước nghiệp? Nếu có một người mở lòng bố thí Sa-môn Bà-la-môn, người bần cùng, người cô độc, người lang thang; ai cần thức ăn cho thức ăn, cần nước uống cho nước uống, quần áo, đồ ăn thức uống, gường chiếu, ngọa cụ, thuốc trị bệnh, hương hoa, ngủ nghỉ, tùy theo nhu cầu không gì luyến tiếc. Đây gọi là nghiệp phước bố thí.
“Sao gọi là bình đẳng là phước nghiệp? Nếu có một người không sát sanh, không trộm cắp, thường biết tàm quý, không nảy tưởng ác. Cũng không trộm cắp, ưa ban thí cho người, không có tâm tham lam keo kiết, lời nói hòa nhã không tổn thương lòng người. Cũng không gian dâm vợ người, tự tu phạm hạnh, tự đủ với sắc mình. Cũng không vọng ngữ, thường nghĩ chí thành, không lời dối trá, được người đời tôn kính, không có thêm bớt. Cũng không uống rượu, luôn biết tránh xa loạn động.
“Lại rải tâm từ trải khắp một phương, hai phương, ba phương, bốn phương cũng như vậy; tám phương trên dưới, trải khắp trong đó, vô lượng, vô hạn, không thể cùng, không thể tính kể; rải tâm từ này phủ khắp tất cả, mong cho được an ổn.
“Lại rải tâm bi, hỷ, xả trải khắp một phương, hai phương, ba phương, bốn phương cũng như vậy; tám phương trên dưới, tất khắp trong đó, vô lượng, vô hạn, không thể tính kể; rải tâm bi, hỷ, xả nầy tất khắp trong đó. Đó gọi là bình đẳng là phước nghiệp.
“Sao gọi tư duy là phước nghiệp? Ở đây, Tỳ-kheo tu hành niệm giác chi, y vô dục, y viễn ly, y diệt tận, y xuất yếu; tu trạch pháp giác chi, tu hỷ giác chi, tu khinh an giác chi, tu định giác chi, tu xả giác chi; y vô dục, y viễn ly, y diệt tận, y xuất yếu. Đó gọi tư duy là phước nghiệp. Như vậy Tỳ-kheo, có ba phước nghiệp này.”
Bấy giờ Thế Tôn liền nói kệ rằng:
Bố thí và bình đẳng
Từ tâm, xả, tư duy
Có ba xứ sở nầy
Được người trí gần gũi.
Đời nầy thọ báo kia,
Trên trời cũng như vậy.
Duyên có ba xứ này
Sanh thiên ắt không nghi.
“Cho nên, này các Tỳ-kheo, hãy tìm phương tiện cầu ba xứ nầy. Các Tỳ-kheo, hãy học tập điều nầy như vậy.”
Các Tỳ-kheo sau khi nghe Phật thuyết pháp, hoan hỷ phụng hành.
Thus have I heard. At one time the Buddha was staying in Śrāvastī, at Jetṛ’s Grove, in Anāthapiṇḍada’s Park. Then the Exalted One said to the monks:
“There are three kinds of meritorious actions. Which are the three? The meritorious action consisting (a) in generosity, (b) in equilibrium and (c) in wise reflection.
“What does meritorious action consisting in generosity mean? When there is someone, happily making donations to ascetics and brahmins, to the poorest of the poor, to the bereaved and uprooted; who, when food is needed, provides food, and when encouragement is needed, gives encouragement; who offers robes, alms-food, lodging, medicine for treating the sick, fragrant substances, flowers and temporary accommodation unstintingly, contenting himself with what he has on the body—this is what is called the meritorious action of generosity.
“What does meritorious action consisting in equilibrium mean? When there is someone who does not deprive of life, does not steal and is always possessed of modesty and conscientiousness; who does not take delight in evil thoughts, is not a thief, is much given to generosity towards people and who is no miser; whose speech is conciliatory, refined and not offending anybody; who, living the holy life, does not practise sexual intercourse; who is content with just keeping his own body going; who does not tell lies, always paying attention to being absolutely honest, without cheating or lying; who is neither elated nor dejected because of that which the worldling esteems; who, not taking intoxicants, never fails to avoid stupefaction; who, furthermore, suffuses one quarter of the cardinal points with friendliness, two quarters, three, four quarters, and also the quarters of the intermediate points of the compass, the zenith and nadir, who suffuses the whole world, boundlessly, without limits and absolutely beyond measure; who causes with a heart full of friendliness everything to be enveloped and thus realises peace of mind; who, moreover, suffuses one quarter of the cardinal points with a heart full of compassion, sympathetic joy and equanimity, two quarters … ; who suffuses the whole world with a heart full of compassion, sympathetic joy and equanimity—this is what is called the meritorious action of equilibrium.
“What does the existential constituent ‘meritorious action consisting in wise reflection’ mean? When there is a monk who, given to practice, is intent on recollection and perfect awakening; who does to succumb to attachment and in whom deliberation has ceased; who relies on giving up, and on what necessarily leads to ultimate release; who, practising the dharma ‘being intent on perfect awakening’ is intent on recollection and perfect awakening, on perfect awakening by means of an exclamation, on perfect awakening by means of the absorptions and by means of restraint; who does not succumb to attachment … relies on … what necessarily leads to ultimate release—this is what is called the meritorious action of wise reflection. These are, monks, the three kinds of meritorious action.” Then the Exalted One uttered the following verses:
“Generosity and equilibrium—friendliness … and
Nurturing wise reflection—these are the three basics;
The wise set great store by them; here and now they
Reap the rewards which, of course, ensure heavenly
Existence. By means of these three basics one will,
Beyond any doubt, be born among the gods.
“Therefore, monks, one should be intent on skill in means as a guide-rope to these three basics. Thus monks, you should train.”
After listening to the Buddha’s words, the monks were pleased and respectfully applied themselves to practice.