Tôi nghe như vầy:
Một thời, Phật ở tại núi Ma-câu-la. Khi ấy, có thị giả là Tỳ-kheo La-đà.
Bấy giờ, Thế Tôn bảo Tỳ-kheo La-đà:
“Tỳ-kheo, những gì là sắc, hoặc quá khứ, hoặc vị lai, hoặc hiện tại; hoặc trong, hoặc ngoài; hoặc thô, hoặc tế; hoặc tốt, hoặc xấu; hoặc xa, hoặc gần tất cả chúng đều là ma, tạo tác của ma. Và đối với thọ, tưởng, hành, thức lại cũng như vậy.”
Phật bảo La-đà:
“Này La-đà, ý ngươi nghĩ thế nào, sắc là thường hay vô thường?”
Đáp:
“Bạch Thế Tôn, là vô thường.”
Lại hỏi:
“Vô thường có phải là khổ chăng?”
Đáp:
“Bạch Thế Tôn, là khổ.”
Lại hỏi:
“Nếu vô thường, khổ là pháp biến dịch, đa văn Thánh đệ tử ở trong đó có thấy ngã, khác ngã, hay ở trong nhau không?”
Đáp:
“Bạch Thế Tôn, không.”
“Vì vậy, này La-đà, đa văn Thánh đệ tử, đối với sắc nên sanh tâm nhàm chán. Vì đã nhàm chán nên không thích, vì đã không thích nên giải thoát, giải thoát tri kiến: ‘Ta, sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã lập, những gì cần làm đã làm xong, tự biết không còn tái sanh đời sau nữa.’”
Phật nói kinh này xong, Tỳ-kheo La-đà nghe những gì Đức Phật đã dạy, hoan hỷ phụng hành.
Kinh thứ ba cũng như vậy, nhưng có chỗ khác là:
Phật bảo La-đà: Đa văn Thánh đệ tử ở nơi năm thọ ấm này mà quán sát là chẳng phải ngã, chẳng phải ngã sở. Khi đã quán sát, thì đối với các pháp trên thế gian đều không có gì để mà chấp giữ. Vì không có gì để chấp giữ nên không dính mắc, vì không dính mắc nên tự giác ngộ Niết-bàn: “Ta, sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã lập, những gì cần làm đã làm xong, tự biết không còn tái sanh đời sau nữa.”
Phật nói kinh này xong, Tỳ-kheo La-đà nghe những gì Đức Phật đã dạy, hoan hỷ phụng hành.
如是我聞：
一時，佛住摩拘羅山。時，有T 0040c07侍者比丘名曰羅陀。
爾時，世尊告羅陀比T 0040c08丘言：「諸所有色，若過去、若未來、若現在，若T 0040c09內、若外，若麁、若細，若好、若醜，若遠、若近，彼T 0040c10一切皆是魔所作。受、想、行、識亦復如是。」
佛T 0040c11告羅陀：「於意云何？色是常耶？為非常耶？」
T 0040c12答曰：「無常。世尊！」
復問：「若無常者，是苦耶？」
答T 0040c13曰：「是苦。世尊！」
復問：「受、想、行、識為是常耶？為T 0040c14無常耶？」
答曰：「無常。世尊！」
復問：「若無常者，是T 0040c15苦耶？」
答曰：「是苦。世尊！」
佛告羅陀：「若無常、苦T 0040c16者，是變易法，多聞聖弟子寧於中見我、異T 0040c17我、相在不？」
答曰：「不也，世尊！」
「是故，羅陀！多聞T 0040c18聖弟子於色生厭，厭故不樂，不樂故解T 0040c19脫，解脫知見：『我生已盡，梵行已立，所作已T 0040c20作，自知不受後有。』」
佛說此經已，羅陀比T 0040c21丘聞佛所說，歡喜奉行。
T 0040c22第三經亦如是。所異者，佛告羅陀：「多聞聖T 0040c23弟子於此五受陰，陰陰觀察非我、非我T 0040c24所。觀察已，於諸世間都無所取，不取故T 0040c25不著，不著故自覺涅槃：『我生已盡，梵行已T 0040c26立，所作已作，自知不受後有。』」
佛說此經T 0040c27已，羅陀比丘聞佛所說，歡喜奉行。
T 0040c28 Thus have I heard. At one time the Buddha was staying at Mount Makula, at that time being with an attendant monk by the name of Rādha.
Then the Blessed One said to the monk Rādha: “Whatever bodily form, whether past, future or present, internal or external, gross or subtle, sublime or repugnant, far or near, it is all completely made by Māra. Feeling … perception … formations … consciousness is also like this.
The Buddha said to Rādha: “What do you think, is bodily form permanent or is it impermanent?”
He replied: “It is impermanent, Blessed One.”
[The Buddha] asked again: “What is impermanent, is it dukkha?”
He replied: “It is dukkha, Blessed One.”
[The Buddha] asked again: “Is feeling … perception … formations … consciousness permanent or is it impermanent?”
He replied: “It is impermanent, Blessed One.”
[The Buddha] asked again: “What is impermanent, is it dukkha?”
He replied: “It is dukkha, Blessed One.”
The Buddha said to Rādha: “What is impermanent, dukkha, of a nature to change, would a learned noble disciple herein regard it as the self, as distinct from the self [in the sense of being owned by it], as existing [within the self, or the self] as existing [within it]?”
He replied: “No, Blessed One.”
[The Buddha said]: “Therefore, Rādha, a learned noble disciple gives rise to disenchantment with bodily form. Because of being disenchanted, he does not delight in it. He gives rise to disenchantment with feeling … perception … formations … consciousness. Because of being disenchanted, he does not delight in it. Because of not delighting in it, he becomes liberated. Being liberated he knows and sees: 'Birth for me has been eradicated, the holy life has been established, what had to be done has been done, I myself know that there will be no receiving of any further existence.'”
When the Buddha had spoken this discourse, hearing what the Buddha had said the monk Rādha was delighted and received it respectfully.
A third discourse is also like this, with the difference:35 The Buddha said to Rādha: “A learned noble disciples examines these five aggregates of clinging as not self and not belonging to a self.36 Having examined them, he does not cling to anything in the whole world. Because of not clinging, he is not attached. Because of not being attached, he personally realizes Nirvāṇa, [knowing]: 'Birth for me has been eradicated, the holy life has been established, what had to be done has been done, I myself know that there will be no receiving of any further existence.”
When the Buddha had spoken this discourse, hearing what the Buddha had said the monk Rādha was delighted and received it respectfully.
Tôi nghe như vầy:
Một thời, Phật ở tại núi Ma-câu-la. Khi ấy, có thị giả là Tỳ-kheo La-đà.
Bấy giờ, Thế Tôn bảo Tỳ-kheo La-đà:
“Tỳ-kheo, những gì là sắc, hoặc quá khứ, hoặc vị lai, hoặc hiện tại; hoặc trong, hoặc ngoài; hoặc thô, hoặc tế; hoặc tốt, hoặc xấu; hoặc xa, hoặc gần tất cả chúng đều là ma, tạo tác của ma. Và đối với thọ, tưởng, hành, thức lại cũng như vậy.”
Phật bảo La-đà:
“Này La-đà, ý ngươi nghĩ thế nào, sắc là thường hay vô thường?”
Đáp:
“Bạch Thế Tôn, là vô thường.”
Lại hỏi:
“Vô thường có phải là khổ chăng?”
Đáp:
“Bạch Thế Tôn, là khổ.”
Lại hỏi:
“Nếu vô thường, khổ là pháp biến dịch, đa văn Thánh đệ tử ở trong đó có thấy ngã, khác ngã, hay ở trong nhau không?”
Đáp:
“Bạch Thế Tôn, không.”
“Vì vậy, này La-đà, đa văn Thánh đệ tử, đối với sắc nên sanh tâm nhàm chán. Vì đã nhàm chán nên không thích, vì đã không thích nên giải thoát, giải thoát tri kiến: ‘Ta, sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã lập, những gì cần làm đã làm xong, tự biết không còn tái sanh đời sau nữa.’”
Phật nói kinh này xong, Tỳ-kheo La-đà nghe những gì Đức Phật đã dạy, hoan hỷ phụng hành.
Kinh thứ ba cũng như vậy, nhưng có chỗ khác là:
Phật bảo La-đà: Đa văn Thánh đệ tử ở nơi năm thọ ấm này mà quán sát là chẳng phải ngã, chẳng phải ngã sở. Khi đã quán sát, thì đối với các pháp trên thế gian đều không có gì để mà chấp giữ. Vì không có gì để chấp giữ nên không dính mắc, vì không dính mắc nên tự giác ngộ Niết-bàn: “Ta, sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã lập, những gì cần làm đã làm xong, tự biết không còn tái sanh đời sau nữa.”
Phật nói kinh này xong, Tỳ-kheo La-đà nghe những gì Đức Phật đã dạy, hoan hỷ phụng hành.
Thus have I heard. At one time the Buddha was staying at Mount Makula, at that time being with an attendant monk by the name of Rādha.
Then the Blessed One said to the monk Rādha: “Whatever bodily form, whether past, future or present, internal or external, gross or subtle, sublime or repugnant, far or near, it is all completely made by Māra. Feeling … perception … formations … consciousness is also like this.
The Buddha said to Rādha: “What do you think, is bodily form permanent or is it impermanent?”
He replied: “It is impermanent, Blessed One.”
[The Buddha] asked again: “What is impermanent, is it dukkha?”
He replied: “It is dukkha, Blessed One.”
[The Buddha] asked again: “Is feeling … perception … formations … consciousness permanent or is it impermanent?”
He replied: “It is impermanent, Blessed One.”
[The Buddha] asked again: “What is impermanent, is it dukkha?”
He replied: “It is dukkha, Blessed One.”
The Buddha said to Rādha: “What is impermanent, dukkha, of a nature to change, would a learned noble disciple herein regard it as the self, as distinct from the self [in the sense of being owned by it], as existing [within the self, or the self] as existing [within it]?”
He replied: “No, Blessed One.”
[The Buddha said]: “Therefore, Rādha, a learned noble disciple gives rise to disenchantment with bodily form. Because of being disenchanted, he does not delight in it. He gives rise to disenchantment with feeling … perception … formations … consciousness. Because of being disenchanted, he does not delight in it. Because of not delighting in it, he becomes liberated. Being liberated he knows and sees: 'Birth for me has been eradicated, the holy life has been established, what had to be done has been done, I myself know that there will be no receiving of any further existence.'”
When the Buddha had spoken this discourse, hearing what the Buddha had said the monk Rādha was delighted and received it respectfully.
A third discourse is also like this, with the difference:35 The Buddha said to Rādha: “A learned noble disciples examines these five aggregates of clinging as not self and not belonging to a self.36 Having examined them, he does not cling to anything in the whole world. Because of not clinging, he is not attached. Because of not being attached, he personally realizes Nirvāṇa, [knowing]: 'Birth for me has been eradicated, the holy life has been established, what had to be done has been done, I myself know that there will be no receiving of any further existence.”
When the Buddha had spoken this discourse, hearing what the Buddha had said the monk Rādha was delighted and received it respectfully.