Nội dung dưới đây được dịch tự động. Có thể chưa hoàn toàn chính xác về thuật ngữ Phật học. Vui lòng tham chiếu bản gốc tiếng Anh hoặc Pāli để đối chiếu.
Nhà vua hỏi Na-tiên, “Trên thế gian này, mọi người đều đầy đủ đầu, râu, tóc, da, mặt, mắt, tai, miệng, mũi, thân thể, và tứ chi tay chân, nhưng tại sao trong số họ, có người sống thọ, người khác chết yểu; có người nhiều bệnh tật, người khác lại ít bệnh tật; có người nghèo hèn, người khác lại giàu có thịnh vượng; có người cao quý, người khác lại thấp hèn; có người sinh ra trong gia đình quyền quý, kẻ khác lại từ những gia đình nhỏ thấp hèn; có người đẹp đẽ tuấn tú, kẻ khác lại xấu xí; có người được mọi người tin tưởng, người khác lại bị nghi ngờ; có người thông minh và hiếu thuận, kẻ khác lại ngu dốt; tại sao họ không giống nhau?”
Na-tiên đáp, “Cũng giống như trái của cùng một loại cây, có quả thì chua, chát; có quả thì đắng, có quả thì cay, có quả thì ngọt, có quả lại rất chua.”
“Tại sao chúng lại khác nhau trong khi tất cả đều sinh ra từ cùng một loại cây?” Na-tiên hỏi.
Nhà vua đáp, “Chúng khác nhau, bởi vì mầm giống (hạt giống) của chúng khác nhau.”
“Đối với con người cũng y như vậy. Bởi vì mỗi người có suy nghĩ khác nhau trong tâm trí mình nên con người trên thế gian này có những sự khác biệt muôn màu muôn vẻ. Có người sống thọ, người khác chết yểu; có người nhiều bệnh tật, người khác lại ít bệnh tật; có người giàu có, người khác lại nghèo hèn; có người cao quý, người khác lại thấp hèn; có người sinh ra trong gia đình quyền quý đại gia, kẻ khác lại từ những gia đình nhỏ thấp hèn; có người tuấn tú, kẻ khác lại xấu xí; có người nói ra những lời đáng tin cậy, kẻ khác lại nói những lời vô ích; có người thông minh, và kẻ khác lại ngu dốt.”
Sau đó Na-tiên nói, “Đó là lý do tại sao Đức Phật đã nói: ‘Tùy theo những hành động thiện và ác của chính mình, người ta sẽ gặt hái những kết quả tương ứng. Trong số họ, có người giàu, kẻ nghèo; tất cả đều là do những hành động của họ, thiện và ác đã làm trong quá khứ. Họ sẽ gặt hái những kết quả tương ứng theo đức hạnh của mình.’”
“Hay thay, hay thay, Na-tiên.”
王復問那先。世間人頭鬚髮膚面目 T 0714a21耳鼻口身體四支手足皆完具。何故中有壽 T 0714a22命長者。中有短命者。有多病者。中有少病者。 T 0714a23中有貧者。中有富者。中有貴者。中有賤者。中 T 0714a24有大士者。中有小士者。中有端正者。中有醜 T 0714a25者。中有為人所信者。中有為人所疑者。中有 T 0714a26明孝者。中有愚者。何故不同。那先言譬如諸 T 0714a27樹木果眾中有醋不甜者。中有苦者。中有辛 T 0714a28者。中有甜者。中有正醋者。那先問王言。是 T 0714a29皆樹木何故不同。王言所以不同者。其裁各 T 0714b01自異。那先言人亦如是。心所念者各各異。是 T 0714b02故令世間人不同耳。中有短命者。中有長命 T 0714b03者中有多病者中有少病者中有富者中有貧 T 0714b04者中有貴者中有賤者中有大士者中有小士 T 0714b05者中有端正者中有醜者中有語用者中有語 T 0714b06不用者中有明者中有愚者。那先言是故佛 T 0714b07所言隨其人作善惡自當得之。中有豪貴者 T 0714b08中有貧窮者。皆是前世宿命世作善惡各自 T 0714b09隨其德得之。王言善哉善哉。
The king asked Nāgasena, “In this world, all men are complete with head, beard, hair, skin, face, eyes, ears, mouth, nose, body, and the four limbs of arms and legs, but why among them, are some of long life, others of short life; some have many diseases, others have few diseases; some are poor, others are rich, some are noble, others are mean; some are from large families, others are from small families; some are handsome, others are ugly; some enjoy the confidence of others, others are suspected; some are intelligent and filial, others are stupid; why are they not the same?”
Nāgasena replied, “It is just like the fruits of the same kind of trees, some are acid, astringent; some are bitter, some are pungent, some are sweet, some are really sour.”
“Why are they different since all are produced from the same kind of trees?” asked Nāgasena.
The king replied, “They are different, because their seedlings are different.”T 714b
“It is just the same with regard to people. Because each person thinks differently in his mind so people in this world have various differences. Some have a short life, others have a long life; some have many diseases, others have few diseases; some are rich, others are poor; some are noble, others are mean; some are from large families, others are from small families; some are handsome, others are ugly; some speak words of confidence, others speak useless words; some are intelligent, and others are stupid.”
Then Nāgasena said, “That is why the Buddha said: ‘In accordance with one’s own good and bad actions, one will reap the results. Among them, some are rich, others are poor; all are due to their actions, good and bad done in the past. They will reap the results respectively according to their virtue.’”
“Excellent, Excellent, Nāgasena.”
Nhà vua hỏi Na-tiên, “Trên thế gian này, mọi người đều đầy đủ đầu, râu, tóc, da, mặt, mắt, tai, miệng, mũi, thân thể, và tứ chi tay chân, nhưng tại sao trong số họ, có người sống thọ, người khác chết yểu; có người nhiều bệnh tật, người khác lại ít bệnh tật; có người nghèo hèn, người khác lại giàu có thịnh vượng; có người cao quý, người khác lại thấp hèn; có người sinh ra trong gia đình quyền quý, kẻ khác lại từ những gia đình nhỏ thấp hèn; có người đẹp đẽ tuấn tú, kẻ khác lại xấu xí; có người được mọi người tin tưởng, người khác lại bị nghi ngờ; có người thông minh và hiếu thuận, kẻ khác lại ngu dốt; tại sao họ không giống nhau?”
Na-tiên đáp, “Cũng giống như trái của cùng một loại cây, có quả thì chua, chát; có quả thì đắng, có quả thì cay, có quả thì ngọt, có quả lại rất chua.”
“Tại sao chúng lại khác nhau trong khi tất cả đều sinh ra từ cùng một loại cây?” Na-tiên hỏi.
Nhà vua đáp, “Chúng khác nhau, bởi vì mầm giống (hạt giống) của chúng khác nhau.”
“Đối với con người cũng y như vậy. Bởi vì mỗi người có suy nghĩ khác nhau trong tâm trí mình nên con người trên thế gian này có những sự khác biệt muôn màu muôn vẻ. Có người sống thọ, người khác chết yểu; có người nhiều bệnh tật, người khác lại ít bệnh tật; có người giàu có, người khác lại nghèo hèn; có người cao quý, người khác lại thấp hèn; có người sinh ra trong gia đình quyền quý đại gia, kẻ khác lại từ những gia đình nhỏ thấp hèn; có người tuấn tú, kẻ khác lại xấu xí; có người nói ra những lời đáng tin cậy, kẻ khác lại nói những lời vô ích; có người thông minh, và kẻ khác lại ngu dốt.”
Sau đó Na-tiên nói, “Đó là lý do tại sao Đức Phật đã nói: ‘Tùy theo những hành động thiện và ác của chính mình, người ta sẽ gặt hái những kết quả tương ứng. Trong số họ, có người giàu, kẻ nghèo; tất cả đều là do những hành động của họ, thiện và ác đã làm trong quá khứ. Họ sẽ gặt hái những kết quả tương ứng theo đức hạnh của mình.’”
“Hay thay, hay thay, Na-tiên.”
The king asked Nāgasena, “In this world, all men are complete with head, beard, hair, skin, face, eyes, ears, mouth, nose, body, and the four limbs of arms and legs, but why among them, are some of long life, others of short life; some have many diseases, others have few diseases; some are poor, others are rich, some are noble, others are mean; some are from large families, others are from small families; some are handsome, others are ugly; some enjoy the confidence of others, others are suspected; some are intelligent and filial, others are stupid; why are they not the same?”
Nāgasena replied, “It is just like the fruits of the same kind of trees, some are acid, astringent; some are bitter, some are pungent, some are sweet, some are really sour.”
“Why are they different since all are produced from the same kind of trees?” asked Nāgasena.
The king replied, “They are different, because their seedlings are different.”T 714b
“It is just the same with regard to people. Because each person thinks differently in his mind so people in this world have various differences. Some have a short life, others have a long life; some have many diseases, others have few diseases; some are rich, others are poor; some are noble, others are mean; some are from large families, others are from small families; some are handsome, others are ugly; some speak words of confidence, others speak useless words; some are intelligent, and others are stupid.”
Then Nāgasena said, “That is why the Buddha said: ‘In accordance with one’s own good and bad actions, one will reap the results. Among them, some are rich, others are poor; all are due to their actions, good and bad done in the past. They will reap the results respectively according to their virtue.’”
“Excellent, Excellent, Nāgasena.”