Nội dung dưới đây được dịch tự động. Có thể chưa hoàn toàn chính xác về thuật ngữ Phật học. Vui lòng tham chiếu bản gốc tiếng Anh hoặc Pāli để đối chiếu.
Như thị ngã văn: Một thời, Đức Phật trú tại Lộc Uyển, gần thành Ba-la-nại, nơi mà các bậc Hiền giả đã từng cư ngụ.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn đắp y, cầm bát, vào thành Ba-la-nại khất thực. Tại một đền thờ chư Thiên, Ngài thấy một Tỳ-kheo, tâm đầy ác niệm, tâm dục nhiễm ái dục. Rồi Đức Phật, Thế Tôn, nói với Tỳ-kheo ấy rằng: “Này Tỳ-kheo, này Tỳ-kheo! Ngươi đang gieo trồng hạt giống khổ đau, cực kỳ thô tục và ô uế, các căn của ngươi nhiễm ô bất thiện. Nơi nào có vết nước trái cây, ruồi bọ ắt sẽ bu lại.” Bấy giờ, Tỳ-kheo ấy nghe lời Đức Phật nói và hiểu rằng Đức Phật, Thế Tôn, đã đọc được tâm ý của mình. Sợ hãi khởi lên trong lòng ông và ông vội vã bỏ đi, lông tóc dựng ngược.
Sau khi Đức Phật đã khất thực xong, dùng bữa và rửa chân, Ngài trở về Tăng xá, nơi Ngài vào tịnh thất để thiền định. Khi Ngài ra khỏi, Ngài an tọa trước chư Tỳ-kheo đang vân tập. Đức Phật nói với họ rằng: “Hôm nay, khi Ta vào thành khất thực, Ta đã thấy một Tỳ-kheo bên cạnh một đền thờ chư Thiên, tâm đầy ác niệm, tâm dục nhiễm ái dục. Nên Ta đã nói: “Này Tỳ-kheo, này Tỳ-kheo! Ngươi đang gieo trồng hạt giống khổ đau, cực kỳ thô tục và ô uế, các căn của ngươi nhiễm ô bất thiện. Nơi nào có vết nước trái cây, ruồi bọ ắt sẽ bu lại.” Khi Tỳ-kheo ấy nghe lời Ta nói, sợ hãi khởi lên trong lòng ông và ông vội vã bỏ đi, lông tóc dựng ngược.” Khi Đức Phật nói xong lời này, một Tỳ-kheo từ chỗ ngồi đứng dậy, chắp tay cung kính bạch Đức Phật rằng: “Bạch Thế Tôn! Thế nào là ‘gieo trồng hạt giống khổ đau,’ thế nào là ‘thô tục và ô uế,’ thế nào là ‘nhiễm ô bất thiện,’ và thế nào là ‘ruồi bọ bu lại��?” Đức Phật đáp: “Hãy lắng nghe kỹ, hãy lắng nghe kỹ! Ta sẽ giải thích điều này: Giận dữ và oán ghét được gọi là ‘gieo trồng hạt giống khổ đau,’ tâm đắm chìm trong năm dục lạc được gọi là ‘thô tục và ô uế.’ Khi sáu căn không được kiểm soát trong giới hạnh, điều này được gọi là ‘nhiễm ô bất thiện.’ Cái gì gây ra sự dai dẳng của phiền não và sự khởi lên của vô minh, kiêu mạn, trơ tráo và vô liêm sỉ; cái gì gây ra sự khởi lên của các kiết sử được gọi là ‘ruồi bọ bu lại.’” Rồi Đức Phật nói kệ này:
Khi không kiểm soát các căn,
Tăng cường dục vọng, chấp thủ, gieo hạt khổ đau.
Hành động thô tục, ô uế, tạo dòng liên tục
Ý nghĩ tham dục, ác độc, bạo lực tương quan.
Nếu ở trong làng hay nơi hoang vắng không người,
Luôn giữ tâm mình thoát khỏi dục lạc phù du,
Và với chính thân mình thực hành chánh định,
Tu tập thần thông, đạt được Tam minh,
Thì người ấy đạt được an lạc, ngủ nghỉ bình yên,
Và có thể hoàn toàn tiêu diệt những ruồi bọ tư tưởng.
Nhờ tu tập, người ấy trở nên vững chắc,
Có thể theo con đường cao quý đến các cõi lành.
Đã đạt được con đường chánh trí, sẽ không bao giờ thoái chuyển,
Mà nhập Niết-bàn và an lạc tịch diệt.
Khi Đức Phật nói xong, chư Tỳ-kheo, sau khi nghe lời Ngài dạy, hoan hỷ và ghi nhớ kỹ.
如是我聞:
一時,佛在波羅奈國古仙人住T 0380b03處鹿野苑中。爾時,世尊時到,著衣持鉢,入城T 0380b04乞食。有一比丘在天祠邊,心念惡覺,嗜欲在T 0380b05心。時,佛世尊語比丘言:「比丘!比丘!汝種苦子,T 0380b06極為鄙穢,諸根惡漏,有漏汁處,必有蠅集。」爾T 0380b07時,比丘聞佛所說,知佛世尊識其心念,生大T 0380b08怖畏,身毛皆竪,疾疾而去。
佛乞食還,食已洗T 0380b09足,還僧坊中,入靜房坐。從靜房出,在眾僧前T 0380b10敷座而坐。佛告諸比丘:「我今入城乞食,見一T 0380b11比丘在天祠邊,心念惡覺。嗜欲在心。我即語T 0380b12言:『比丘!比丘!汝種苦子,極為鄙穢,諸根惡T 0380b13漏,有漏汁處,必有蠅集。』是時,比丘聞佛所說,T 0380b14生大驚怖,身毛皆竪,疾疾而去。」
佛說是已,有T 0380b15一比丘從坐而起,叉手合掌,白佛言:「世尊!T 0380b16云何名種苦子?云何名為鄙穢?云何名為惡T 0380b17漏?云何名為蠅集?」
佛言:「諦聽!諦聽!當為汝T 0380b18說。瞋恚嫌害,名種苦子。縱心五欲,名為鄙T 0380b19穢。由六觸入,不攝戒行,名為惡漏。煩惱止T 0380b20住,能起無明、憍慢、無慚、無愧,起諸結使,所謂T 0380b21蠅集。」
爾時,世尊即說偈言:
T 0380b22
「若有不攝諸根者, 增長欲愛種苦子,T 0380b23
作諸鄙穢常流出, 親近欲覺惱害覺,T 0380b24
若在聚落空閑處, 心終無有暫樂時。T 0380b25
若於己身修正定, 修集諸通得三明,T 0380b26
彼得快樂安隱眠, 能滅覺蠅使無餘,T 0380b27
能修得行住健處, 履行聖迹到善方,T 0380b28
得正智迹終不還, 入於涅槃寂滅樂。」
T 0380b29佛說是已,諸比丘聞已,歡喜奉行。
T 0380c01 SC 1Thus have I heard, once, the Buddha was staying at the Deer Park near Vārāṇasī, where in former times the sages dwelt.
SC 2At that time the World-honored One put on his robe, took his begging bowl and entered Vārāṇasī to beg for food. At a deva shrine he saw a monk, his thoughts filled with evil, his mind desiring sensuality. Then the Buddha, the World-honored One said to the monk: “Monk, monk! You are planting the seeds of suffering, extremely vulgar and defiled, your senses stained with evil. Where there are juice stains, flies are bound to gather.” At that time the monk heard what the Buddha said and understood that the Buddha, the World-honored One, had read his thoughts. Fear arose in him and he hurried away, his hairs standing on end.
SC 3After the Buddha had finished his alms-round, eaten his meal, and washed his feet, he returned to the monks’ quarters, where he entered his dwelling to meditate. When he came out again he took his seat in front of the assembled monks. The Buddha addressed them: “Today, when I went into the town on my alms-round, I saw a monk next to a deva shrine, his thoughts filled with evil, his mind desiring sensuality. So I said: “Monk, monk! You are planting seeds of suffering, extremely vulgar and defiled, your senses stained with evil. Where there are juice stains, flies are bound to gather.” When the monk heard what I said, fear arose in him and he hurried away, his hairs standing on end.” When the Buddha had finished saying this, one monk rose from his seat, and holding his hands with palms together in salutation said to the Buddha: “World-honored One! What is called ‘the seeds of suffering,’ what is ‘vulgar and defiled,’ what is ‘stained with evil,’ what is meant with ‘flies gathering?’” The Buddha answered: “Listen carefully, listen carefully! I will explain this: Anger and hatred is called ‘to plant seeds of suffering,’ the mind indulging in the five sensual pleasures is called ‘vulgar and defiled.’ When the six senses are not controlled in moral practice, this is called ‘stained with evil.’ That which causes the persistence of affliction and the arising of ignorance, arrogance, brazenness and shamelessness; that which causes the arising of the fetters is called ‘flies gathering.’”
Then the Buddha spoke this verse:
SC 4“When one does not control the senses /
one strengthens desire and attachment, and plants seeds of suffering,
vulgar and defiled actions produce a constant stream /
of related desirous, malevolent, and violent thoughts.
SC 5If in a village or in an empty uninhabited place /
one always keeps one’s heart free from transient pleasures,
and with one’s very body practices right meditation /
cultivates supernormal powers, and attains the three knowledges,
then one attains happiness, sleeps peacefully /
and can vanquish the thought-flies completely.
SC 6Through practice one becomes firmly established /
is able to follow the noble way to the good realm(s).
Having attained the way of right knowledge, one will never turn back /
but enter into Nirvāṇa and the bliss of silent extinction.”
SC 7When the Buddha had finished speaking, the monks, having listened to what he had said, were happy and remembered it well.
Như thị ngã văn: Một thời, Đức Phật trú tại Lộc Uyển, gần thành Ba-la-nại, nơi mà các bậc Hiền giả đã từng cư ngụ.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn đắp y, cầm bát, vào thành Ba-la-nại khất thực. Tại một đền thờ chư Thiên, Ngài thấy một Tỳ-kheo, tâm đầy ác niệm, tâm dục nhiễm ái dục. Rồi Đức Phật, Thế Tôn, nói với Tỳ-kheo ấy rằng: “Này Tỳ-kheo, này Tỳ-kheo! Ngươi đang gieo trồng hạt giống khổ đau, cực kỳ thô tục và ô uế, các căn của ngươi nhiễm ô bất thiện. Nơi nào có vết nước trái cây, ruồi bọ ắt sẽ bu lại.” Bấy giờ, Tỳ-kheo ấy nghe lời Đức Phật nói và hiểu rằng Đức Phật, Thế Tôn, đã đọc được tâm ý của mình. Sợ hãi khởi lên trong lòng ông và ông vội vã bỏ đi, lông tóc dựng ngược.
Sau khi Đức Phật đã khất thực xong, dùng bữa và rửa chân, Ngài trở về Tăng xá, nơi Ngài vào tịnh thất để thiền định. Khi Ngài ra khỏi, Ngài an tọa trước chư Tỳ-kheo đang vân tập. Đức Phật nói với họ rằng: “Hôm nay, khi Ta vào thành khất thực, Ta đã thấy một Tỳ-kheo bên cạnh một đền thờ chư Thiên, tâm đầy ác niệm, tâm dục nhiễm ái dục. Nên Ta đã nói: “Này Tỳ-kheo, này Tỳ-kheo! Ngươi đang gieo trồng hạt giống khổ đau, cực kỳ thô tục và ô uế, các căn của ngươi nhiễm ô bất thiện. Nơi nào có vết nước trái cây, ruồi bọ ắt sẽ bu lại.” Khi Tỳ-kheo ấy nghe lời Ta nói, sợ hãi khởi lên trong lòng ông và ông vội vã bỏ đi, lông tóc dựng ngược.” Khi Đức Phật nói xong lời này, một Tỳ-kheo từ chỗ ngồi đứng dậy, chắp tay cung kính bạch Đức Phật rằng: “Bạch Thế Tôn! Thế nào là ‘gieo trồng hạt giống khổ đau,’ thế nào là ‘thô tục và ô uế,’ thế nào là ‘nhiễm ô bất thiện,’ và thế nào là ‘ruồi bọ bu lại��?” Đức Phật đáp: “Hãy lắng nghe kỹ, hãy lắng nghe kỹ! Ta sẽ giải thích điều này: Giận dữ và oán ghét được gọi là ‘gieo trồng hạt giống khổ đau,’ tâm đắm chìm trong năm dục lạc được gọi là ‘thô tục và ô uế.’ Khi sáu căn không được kiểm soát trong giới hạnh, điều này được gọi là ‘nhiễm ô bất thiện.’ Cái gì gây ra sự dai dẳng của phiền não và sự khởi lên của vô minh, kiêu mạn, trơ tráo và vô liêm sỉ; cái gì gây ra sự khởi lên của các kiết sử được gọi là ‘ruồi bọ bu lại.’” Rồi Đức Phật nói kệ này:
Khi không kiểm soát các căn,
Tăng cường dục vọng, chấp thủ, gieo hạt khổ đau.
Hành động thô tục, ô uế, tạo dòng liên tục
Ý nghĩ tham dục, ác độc, bạo lực tương quan.
Nếu ở trong làng hay nơi hoang vắng không người,
Luôn giữ tâm mình thoát khỏi dục lạc phù du,
Và với chính thân mình thực hành chánh định,
Tu tập thần thông, đạt được Tam minh,
Thì người ấy đạt được an lạc, ngủ nghỉ bình yên,
Và có thể hoàn toàn tiêu diệt những ruồi bọ tư tưởng.
Nhờ tu tập, người ấy trở nên vững chắc,
Có thể theo con đường cao quý đến các cõi lành.
Đã đạt được con đường chánh trí, sẽ không bao giờ thoái chuyển,
Mà nhập Niết-bàn và an lạc tịch diệt.
Khi Đức Phật nói xong, chư Tỳ-kheo, sau khi nghe lời Ngài dạy, hoan hỷ và ghi nhớ kỹ.
SC 1Thus have I heard, once, the Buddha was staying at the Deer Park near Vārāṇasī, where in former times the sages dwelt.
SC 2At that time the World-honored One put on his robe, took his begging bowl and entered Vārāṇasī to beg for food. At a deva shrine he saw a monk, his thoughts filled with evil, his mind desiring sensuality. Then the Buddha, the World-honored One said to the monk: “Monk, monk! You are planting the seeds of suffering, extremely vulgar and defiled, your senses stained with evil. Where there are juice stains, flies are bound to gather.” At that time the monk heard what the Buddha said and understood that the Buddha, the World-honored One, had read his thoughts. Fear arose in him and he hurried away, his hairs standing on end.
SC 3After the Buddha had finished his alms-round, eaten his meal, and washed his feet, he returned to the monks’ quarters, where he entered his dwelling to meditate. When he came out again he took his seat in front of the assembled monks. The Buddha addressed them: “Today, when I went into the town on my alms-round, I saw a monk next to a deva shrine, his thoughts filled with evil, his mind desiring sensuality. So I said: “Monk, monk! You are planting seeds of suffering, extremely vulgar and defiled, your senses stained with evil. Where there are juice stains, flies are bound to gather.” When the monk heard what I said, fear arose in him and he hurried away, his hairs standing on end.” When the Buddha had finished saying this, one monk rose from his seat, and holding his hands with palms together in salutation said to the Buddha: “World-honored One! What is called ‘the seeds of suffering,’ what is ‘vulgar and defiled,’ what is ‘stained with evil,’ what is meant with ‘flies gathering?’” The Buddha answered: “Listen carefully, listen carefully! I will explain this: Anger and hatred is called ‘to plant seeds of suffering,’ the mind indulging in the five sensual pleasures is called ‘vulgar and defiled.’ When the six senses are not controlled in moral practice, this is called ‘stained with evil.’ That which causes the persistence of affliction and the arising of ignorance, arrogance, brazenness and shamelessness; that which causes the arising of the fetters is called ‘flies gathering.’”
Then the Buddha spoke this verse:
SC 4“When one does not control the senses /
one strengthens desire and attachment, and plants seeds of suffering,
vulgar and defiled actions produce a constant stream /
of related desirous, malevolent, and violent thoughts.
SC 5If in a village or in an empty uninhabited place /
one always keeps one’s heart free from transient pleasures,
and with one’s very body practices right meditation /
cultivates supernormal powers, and attains the three knowledges,
then one attains happiness, sleeps peacefully /
and can vanquish the thought-flies completely.
SC 6Through practice one becomes firmly established /
is able to follow the noble way to the good realm(s).
Having attained the way of right knowledge, one will never turn back /
but enter into Nirvāṇa and the bliss of silent extinction.”
SC 7When the Buddha had finished speaking, the monks, having listened to what he had said, were happy and remembered it well.