Nội dung dưới đây được dịch tự động. Có thể chưa hoàn toàn chính xác về thuật ngữ Phật học. Vui lòng tham chiếu bản gốc tiếng Anh hoặc Pāli để đối chiếu.
SC 1Tôi nghe như vầy, một thời Đức Phật trú tại Sāvatthī (Xá-vệ), trong rừng Jeta (Kỳ-đà), vườn của ông Anāthapiṇḍika (Cấp Cô Độc).
SC 2Bấy giờ, Thế Tôn nói với các Tỳ-kheo: “Thuở xưa, Thiên chủ Đế Thích (Sakka Devānaṁ Inda) muốn đi dạo chơi nơi vườn cảnh của mình. Ngài truyền lệnh cho người đánh xe Mātali rằng: ‘Hãy thắng cỗ xe ngàn ngựa!’ Chẳng bao lâu, Mātali đã thắng xong xe, đến thưa với Đế Thích: ‘Cỗ xe đã sẵn sàng. Ngài có thể khởi hành bất cứ khi nào ngài muốn.’ Thế rồi Đế Thích rời cung điện Vejayanta (Tối Thắng), chắp tay cung kính hướng về phương Nam. Khi Mātali thấy vậy, tâm sanh kinh hãi và sợ sệt, làm rơi cả roi và dây cương.”
SC 3Đế Thích hỏi: “Nhà ngươi thấy gì mà sợ hãi đến thế?” Mātali thưa: “Thưa Maghavā! Phu quân của Sujā! Khi tôi thấy ngài chắp tay cung kính hướng về phương Nam, tâm tôi tràn đầy sợ hãi nên đã đánh rơi roi và dây cương. Tất cả chúng sanh đều tôn kính ngài; tất cả các vua đều dưới quyền cai trị của ngài. Bốn thiên vương và ba mươi ba vị trời đều cung kính tôn trọng ngài. Vậy ai là người có quyền năng vượt trên cả ngài, để ngài phải đứng chắp tay cung kính hướng về phương Nam như vậy?” Đế Thích đáp: “Ta được mọi người tôn kính, điều đó có thể như ngươi nói. Tuy nhiên, tất cả chư Thiên và loài người đều cung kính đảnh lễ Pháp (Dhamma). Ta cung kính đảnh lễ Giới (Discipline) và Pháp hoàn hảo.” Và Đế Thích nói bài kệ:
SC 4“Những hạng người xuất gia /
Tu tập không mệt mỏi,
An trú thiền tịnh lâu, /
Thánh hạnh đều viên mãn,
Đoạn lìa ba độc tố /
Chứng đắc Pháp giải thoát.
SC 5Đối với Diệu Pháp này /
Nay ta xin đảnh lễ.
Cùng các vị A-la-hán /
Đã đoạn tận dục vọng
Tan biến tối vô minh, /
Dứt sạch các kiết sử,
SC 6Cùng các hạng cư sĩ tu tập hạnh lành, /
Và tránh xa điều ác,
Tất cả bậc tùy pháp /
Nay ta xin đảnh lễ.”
Mātali nói:
SC 7“Ngài tôn thờ bậc tối thượng /
Tôi nguyện theo ngài để bày tỏ lòng cung kính.”
SC 8Khi Đế Thích nói xong, ngài chắp tay đảnh lễ, lên xe và khởi hành.”
SC 9Đức Phật bảo các Tỳ-kheo: “Đế Thích là bậc có uy quyền giữa loài người và chư Thiên. Nếu ngay cả ngài cũng còn đảnh lễ Pháp, thì huống hồ các ông, hỡi các Tỳ-kheo, những người đã cạo bỏ râu tóc, xuất gia tu học trên con đường này, các ông càng phải tinh tấn hơn nữa trong việc cung kính đảnh lễ Pháp!”
SC 10Khi Đức Phật nói xong, các Tỳ-kheo nghe lời Ngài dạy đều hoan hỷ và ghi nhớ kỹ.”
如是我聞：
一時，佛在舍衛國祇樹給孤T 0387a03獨園。爾時，世尊告諸比丘：「昔釋提桓因欲詣T 0387a04遊戲園，勅御者摩得梨：『汝駕千馬車。』時，摩得T 0387a05梨尋駕車已，詣帝釋所，即白釋言：『嚴駕已T 0387a06訖，宜知是時。』爾時，帝釋出毘禪延堂，合掌南T 0387a07向。時，摩得梨見已，心亦驚怕，失鞭及轡。帝釋T 0387a08語言：『汝見何事，驚怖乃爾？』摩得梨言：『摩佉釋T 0387a09脂之夫！我今見汝合掌南向，心懷懼故，致失T 0387a10鞭轡。一切有生，皆敬於汝。一切地主，盡屬於T 0387a11汝。四天王天及三十三天，皆禮敬汝。誰復T 0387a12有德，勝於汝者？叉手合掌，南向而立。』帝釋答T 0387a13言：『一切敬我，信如汝言。一切天人，所恭敬T 0387a14者，名之為法，我今恭敬禮具足戒法。』爾時，T 0387a15帝釋即說偈言：
T 0387a16
「『有諸出家者， 以修不放逸，T 0387a17
長夜入寂定， 修最上梵行。T 0387a18
捨棄於三毒， 能得解脫法，T 0387a19
有如是等法， 我今恭敬禮。T 0387a20
諸大阿羅漢， 遠離於欲者，T 0387a21
能滅無明闇， 斷除諸結使；T 0387a22
并在家修善， 不作惡業者，T 0387a23
如是正法子， 今我皆敬禮。』
T 0387a24「摩得梨言：『汝禮最勝，我願隨禮。』爾時，帝釋作T 0387a25是語已，合掌敬禮，乘輦而去。」
佛告諸比丘：T 0387a26「帝釋處於人天，而得自在，尚能恭敬禮敬於T 0387a27法，況汝比丘，剃除鬚髮，出家學道，而當不勤T 0387a28恭敬於法？」
佛說是已，諸比丘聞佛所說，歡喜T 0387a29奉行。
T 0387b01 SC 1Thus have I heard, once, the Buddha was staying at Sāvatthī in the Jeta Grove, Anāthapiṇḍika’s Park.
SC 2At that time the World-honored One told the monks: “A long time ago Sakka Devānaṁ Inda wanted to go for a ride and enjoy his parkland. He ordered his charioteer Mātali: “Harness the thousand-horse chariot!” Soon Mātali harnessed the chariot, went to Sakka, and said to him: “The chariot is ready. We may leave whenever you please.” Thereupon Sakka left the Vejayanta Palace and with palms together paid obeisance facing south. When Mātali saw this, his mind was filled with surprise and fear, and he dropped the whip and reins.
SC 3Sakka said: “What have you seen that you are so scared?” Mātali said: “Maghavā! Husband of Sujā! When I saw you with palms together paying obeisance facing south, my mind became filled with fear and I dropped the whip and reins. All beings revere you; all the kings are under your rule. The four heavenly kings and the thirty-three gods all respectfully revere you. Who then surpasses you in power, that you stand and pay obeisance with palms together facing south?” Sakka answered: “I am revered by everyone, this may be as you say. However, all gods and human beings respectfully venerate the Dhamma. I respectfully pay obeisance to the perfect Discipline and Dhamma.” And Sakka spoke a verse:
SC 4“Those who have left home /
practice relentlessly,
enter silent meditation for a long time, /
lead the holy life perfectly,
abandon the three poisons /
and can attain the Dhamma of liberation.
SC 5To this Dhamma /
I now pay obeisance.
To all great Arahants /
who have abandoned desire
dispelled the darkness of ignorance, /
and cut off all fetters,
SC 6as well as to those lay-people who practice good conduct, /
and abstain from evil,
to all followers of the true Dhamma /
I now pay obeisance.”
Mātali said:
SC 7“You venerate the very best /
I wish to follow you in paying respect.”
SC 8When Sakka had spoken thus, he paid obeisance with palms together, mounted the chariot and departed.
SC 9The Buddha told the monks: “Sakka is powerful among men and gods. If even he pays obeisance to the Dhamma, how much more should you, monks, who have shaved off your hair and beard, left home to train in the path, how much more diligent should you be in paying obeisance to the Dhamma!”
SC 10When the Buddha had finished, the monks, having listened to what he had said, were happy and remembered it well.
SC 1Tôi nghe như vầy, một thời Đức Phật trú tại Sāvatthī (Xá-vệ), trong rừng Jeta (Kỳ-đà), vườn của ông Anāthapiṇḍika (Cấp Cô Độc).
SC 2Bấy giờ, Thế Tôn nói với các Tỳ-kheo: “Thuở xưa, Thiên chủ Đế Thích (Sakka Devānaṁ Inda) muốn đi dạo chơi nơi vườn cảnh của mình. Ngài truyền lệnh cho người đánh xe Mātali rằng: ‘Hãy thắng cỗ xe ngàn ngựa!’ Chẳng bao lâu, Mātali đã thắng xong xe, đến thưa với Đế Thích: ‘Cỗ xe đã sẵn sàng. Ngài có thể khởi hành bất cứ khi nào ngài muốn.’ Thế rồi Đế Thích rời cung điện Vejayanta (Tối Thắng), chắp tay cung kính hướng về phương Nam. Khi Mātali thấy vậy, tâm sanh kinh hãi và sợ sệt, làm rơi cả roi và dây cương.”
SC 3Đế Thích hỏi: “Nhà ngươi thấy gì mà sợ hãi đến thế?” Mātali thưa: “Thưa Maghavā! Phu quân của Sujā! Khi tôi thấy ngài chắp tay cung kính hướng về phương Nam, tâm tôi tràn đầy sợ hãi nên đã đánh rơi roi và dây cương. Tất cả chúng sanh đều tôn kính ngài; tất cả các vua đều dưới quyền cai trị của ngài. Bốn thiên vương và ba mươi ba vị trời đều cung kính tôn trọng ngài. Vậy ai là người có quyền năng vượt trên cả ngài, để ngài phải đứng chắp tay cung kính hướng về phương Nam như vậy?” Đế Thích đáp: “Ta được mọi người tôn kính, điều đó có thể như ngươi nói. Tuy nhiên, tất cả chư Thiên và loài người đều cung kính đảnh lễ Pháp (Dhamma). Ta cung kính đảnh lễ Giới (Discipline) và Pháp hoàn hảo.” Và Đế Thích nói bài kệ:
SC 4“Những hạng người xuất gia /
Tu tập không mệt mỏi,
An trú thiền tịnh lâu, /
Thánh hạnh đều viên mãn,
Đoạn lìa ba độc tố /
Chứng đắc Pháp giải thoát.
SC 5Đối với Diệu Pháp này /
Nay ta xin đảnh lễ.
Cùng các vị A-la-hán /
Đã đoạn tận dục vọng
Tan biến tối vô minh, /
Dứt sạch các kiết sử,
SC 6Cùng các hạng cư sĩ tu tập hạnh lành, /
Và tránh xa điều ác,
Tất cả bậc tùy pháp /
Nay ta xin đảnh lễ.”
Mātali nói:
SC 7“Ngài tôn thờ bậc tối thượng /
Tôi nguyện theo ngài để bày tỏ lòng cung kính.”
SC 8Khi Đế Thích nói xong, ngài chắp tay đảnh lễ, lên xe và khởi hành.”
SC 9Đức Phật bảo các Tỳ-kheo: “Đế Thích là bậc có uy quyền giữa loài người và chư Thiên. Nếu ngay cả ngài cũng còn đảnh lễ Pháp, thì huống hồ các ông, hỡi các Tỳ-kheo, những người đã cạo bỏ râu tóc, xuất gia tu học trên con đường này, các ông càng phải tinh tấn hơn nữa trong việc cung kính đảnh lễ Pháp!”
SC 10Khi Đức Phật nói xong, các Tỳ-kheo nghe lời Ngài dạy đều hoan hỷ và ghi nhớ kỹ.”
SC 1Thus have I heard, once, the Buddha was staying at Sāvatthī in the Jeta Grove, Anāthapiṇḍika’s Park.
SC 2At that time the World-honored One told the monks: “A long time ago Sakka Devānaṁ Inda wanted to go for a ride and enjoy his parkland. He ordered his charioteer Mātali: “Harness the thousand-horse chariot!” Soon Mātali harnessed the chariot, went to Sakka, and said to him: “The chariot is ready. We may leave whenever you please.” Thereupon Sakka left the Vejayanta Palace and with palms together paid obeisance facing south. When Mātali saw this, his mind was filled with surprise and fear, and he dropped the whip and reins.
SC 3Sakka said: “What have you seen that you are so scared?” Mātali said: “Maghavā! Husband of Sujā! When I saw you with palms together paying obeisance facing south, my mind became filled with fear and I dropped the whip and reins. All beings revere you; all the kings are under your rule. The four heavenly kings and the thirty-three gods all respectfully revere you. Who then surpasses you in power, that you stand and pay obeisance with palms together facing south?” Sakka answered: “I am revered by everyone, this may be as you say. However, all gods and human beings respectfully venerate the Dhamma. I respectfully pay obeisance to the perfect Discipline and Dhamma.” And Sakka spoke a verse:
SC 4“Those who have left home /
practice relentlessly,
enter silent meditation for a long time, /
lead the holy life perfectly,
abandon the three poisons /
and can attain the Dhamma of liberation.
SC 5To this Dhamma /
I now pay obeisance.
To all great Arahants /
who have abandoned desire
dispelled the darkness of ignorance, /
and cut off all fetters,
SC 6as well as to those lay-people who practice good conduct, /
and abstain from evil,
to all followers of the true Dhamma /
I now pay obeisance.”
Mātali said:
SC 7“You venerate the very best /
I wish to follow you in paying respect.”
SC 8When Sakka had spoken thus, he paid obeisance with palms together, mounted the chariot and departed.
SC 9The Buddha told the monks: “Sakka is powerful among men and gods. If even he pays obeisance to the Dhamma, how much more should you, monks, who have shaved off your hair and beard, left home to train in the path, how much more diligent should you be in paying obeisance to the Dhamma!”
SC 10When the Buddha had finished, the monks, having listened to what he had said, were happy and remembered it well.