Vi-n 1 Một thời Thế Tôn ở Gayà, trên hòn đá Tankita tại trú xứ của Dạ-xoa Suciloma.
Vi-n 2 Lúc bấy giờ, Dạ-xoa Khara và Dạ-xoa Suciloma đi ngang qua, không xa Thế Tôn bao nhiêu.
Vi-n 3 Rồi Dạ-xoa Khara nói với Dạ-xoa Suciloma:
—Ðây là một Sa-môn.
Vi-n 4 —Ðây không phải Sa-môn. Ðây là Sa-môn giả. Hay ít nhất cho đến khi ta biết được Sa-môn hay Sa-môn giả.
Vi-n 5 Rồi Dạ-xoa Suciloma đi đến Thế Tôn, sau khi đến liền nghiêng thân về phía Thế Tôn.
Vi-n 6 Thế Tôn liền tránh né thân của mình.
Vi-n 7 Dạ-xoa Suciloma nói với Thế Tôn: —Có phải Sa-môn sợ ta?
Vi-n 8 —Này Hiền giả, Ta không sợ Ông. Nhưng xúc chạm với Ông là điều đáng ghét (pàpaka).
Vi-n 9 —Này Sa-môn, ta sẽ hỏi Ông một câu. Nếu Ông không trả lời ta được, ta sẽ làm tâm Ông điên loạn, hay ta làm Ông bể tim, hay nắm lấy chân, ta sẽ quăng Ông qua bờ bên kia sông Hằng.
Vi-n 10 —Này Hiền giả, ở thế giới chư Thiên, Ma giới hay Phạm thiên giới, với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, với chư Thiên và loài Người, Ta không thấy một ai có thể làm tâm Ta điên loạn, hay làm bể tim Ta, hay nắm lấy chân Ta, quăng Ta qua bờ bên kia. Tuy vậy, này Hiền giả, hãy hỏi đi như Ông muốn.
Vi-n 11 (Dạ-xoa):
Tham dục và sân hận,
Do nhân gì sanh khởi?
Bất mãn và thỏa mãn,
Sợ hãi từ đâu sanh?
Từ đâu được khởi lên,
Các tư tưởng, tư duy,
Như quạ được bầy trẻ,
Thả bay rồi kéo lại?
Vi-n 12 (Thế Tôn):
Tham dục và sân hận,
Do nhân này sanh khởi,
Bất mãn và thỏa mãn,
Sợ hãi từ đây sanh.
Từ đây được khởi lên,
Các tư tưởng, tư duy,
Như quạ được bầy trẻ,
Thả bay rồi kéo lại.
Chính do tham ái sanh,
Chính do tự ngã sanh.
Như cây nigroda (cây bàng),
Do từ thân cây sanh.
Phàm phu bám ác dục,
Như cây leo khắp rừng.
Những ai hiểu biết được,
Do nhân ấy sanh khởi,
Họ diệt trừ nhân ấy.
Hãy nghe, này Dạ-xoa,
Họ vượt bộc lưu này,
Bộc lưu thật khó vượt,
Từ trước chưa vượt qua,
Không còn phải tái sanh.
Ekaṁ samayaṁ bhagavā gayāyaṁ viharati ṭaṅkitamañce sūcilomassa yakkhassa bhavane.
Tena kho pana samayena kharo ca yakkho sūcilomo ca yakkho bhagavato avidūre atikkamanti.
Atha kho kharo yakkho sūcilomaṁ yakkhaṁ etadavoca:
“eso samaṇo”ti.
“Neso samaṇo, samaṇako eso.
Yāva jānāmi yadi vā so samaṇo yadi vā pana so samaṇako”ti.
Atha kho sūcilomo yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato kāyaṁ upanāmesi.
Atha kho bhagavā kāyaṁ apanāmesi.
Atha kho sūcilomo yakkho bhagavantaṁ etadavoca:
“bhāyasi maṁ, samaṇā”ti?
“Na khvāhaṁ taṁ, āvuso, bhāyāmi;
api ca te samphasso pāpako”ti.
“Pañhaṁ taṁ, samaṇa, pucchissāmi.
Sace me na byākarissasi, cittaṁ vā te khipissāmi, hadayaṁ vā te phālessāmi, pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipissāmī”ti.
“Na khvāhaṁ taṁ, āvuso, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya, yo me cittaṁ vā khipeyya hadayaṁ vā phāleyya pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipeyya;
api ca tvaṁ, āvuso, puccha yadā kaṅkhasī”ti. (…)
“Rāgo ca doso ca kutonidānā,
Aratī ratī lomahaṁso kutojā;
Kuto samuṭṭhāya manovitakkā,
Kumārakā dhaṅkamivossajantī”ti.
“Rāgo ca doso ca itonidānā,
Aratī ratī lomahaṁso itojā;
Ito samuṭṭhāya manovitakkā,
Kumārakā dhaṅkamivossajanti.
Snehajā attasambhūtā,
nigrodhasseva khandhajā;
Puthū visattā kāmesu,
māluvāva vitatā vane.
Ye naṁ pajānanti yatonidānaṁ,
Te naṁ vinodenti suṇohi yakkha;
Te duttaraṁ oghamimaṁ taranti,
Atiṇṇapubbaṁ apunabbhavāyā”ti.
At one time the Buddha was staying near Gayā on the cut-stone ledge in the haunt of Spiky the native spirit.
Now at that time the native spirits Shaggy and Spiky were passing by not far from the Buddha.
So Shaggy said to Spiky,
“That’s an ascetic.”
“That’s no ascetic, he’s a faker!
I’ll soon find out whether he’s an ascetic or a faker.”
Then Spiky went up to the Buddha and leaned up against his body,
but the Buddha pulled away.
Then Spiky said to the Buddha,
“Are you afraid, ascetic?”
“No, respectable sir, I’m not afraid.
But your touch is nasty.”
“I will ask you a question, ascetic.
If you don’t answer me, I’ll drive you insane, or explode your heart, or grab you by the feet and throw you to the far shore of the Ganges!”
“I don’t see anyone in this world with its gods, Māras, and Divinities, this population with its ascetics and brahmins, its gods and humans who could do that to me.
But anyway, ask what you wish.”
“Where do greed and hate come from?
From where spring discontent, desire, and terror?
Where do the mind’s thoughts originate,
like a crow let loose by boys.”
“Greed and hate come from here;
from here spring discontent, desire, and terror;
here’s where the mind’s thoughts originate,
like a crow let loose by boys.
Born of affection, originating in oneself,
like prop roots sprouting from a banyan;
the many kinds of attachment to sensual pleasures
are like camel’s foot creeper creeping through the woods.
Those who understand where they come from
get rid of them—listen up, spirit!
They cross this flood so hard to cross,
not crossed before, so as to not be reborn.”
Vi-n 1 Một thời Thế Tôn ở Gayà, trên hòn đá Tankita tại trú xứ của Dạ-xoa Suciloma.
Vi-n 2 Lúc bấy giờ, Dạ-xoa Khara và Dạ-xoa Suciloma đi ngang qua, không xa Thế Tôn bao nhiêu.
Vi-n 3 Rồi Dạ-xoa Khara nói với Dạ-xoa Suciloma:
—Ðây là một Sa-môn.
Vi-n 4 —Ðây không phải Sa-môn. Ðây là Sa-môn giả. Hay ít nhất cho đến khi ta biết được Sa-môn hay Sa-môn giả.
Vi-n 5 Rồi Dạ-xoa Suciloma đi đến Thế Tôn, sau khi đến liền nghiêng thân về phía Thế Tôn.
Vi-n 6 Thế Tôn liền tránh né thân của mình.
Vi-n 7 Dạ-xoa Suciloma nói với Thế Tôn: —Có phải Sa-môn sợ ta?
Vi-n 8 —Này Hiền giả, Ta không sợ Ông. Nhưng xúc chạm với Ông là điều đáng ghét (pàpaka).
Vi-n 9 —Này Sa-môn, ta sẽ hỏi Ông một câu. Nếu Ông không trả lời ta được, ta sẽ làm tâm Ông điên loạn, hay ta làm Ông bể tim, hay nắm lấy chân, ta sẽ quăng Ông qua bờ bên kia sông Hằng.
Vi-n 10 —Này Hiền giả, ở thế giới chư Thiên, Ma giới hay Phạm thiên giới, với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, với chư Thiên và loài Người, Ta không thấy một ai có thể làm tâm Ta điên loạn, hay làm bể tim Ta, hay nắm lấy chân Ta, quăng Ta qua bờ bên kia. Tuy vậy, này Hiền giả, hãy hỏi đi như Ông muốn.
Vi-n 11 (Dạ-xoa):
Tham dục và sân hận,
Do nhân gì sanh khởi?
Bất mãn và thỏa mãn,
Sợ hãi từ đâu sanh?
Từ đâu được khởi lên,
Các tư tưởng, tư duy,
Như quạ được bầy trẻ,
Thả bay rồi kéo lại?
Vi-n 12 (Thế Tôn):
Tham dục và sân hận,
Do nhân này sanh khởi,
Bất mãn và thỏa mãn,
Sợ hãi từ đây sanh.
Từ đây được khởi lên,
Các tư tưởng, tư duy,
Như quạ được bầy trẻ,
Thả bay rồi kéo lại.
Chính do tham ái sanh,
Chính do tự ngã sanh.
Như cây nigroda (cây bàng),
Do từ thân cây sanh.
Phàm phu bám ác dục,
Như cây leo khắp rừng.
Những ai hiểu biết được,
Do nhân ấy sanh khởi,
Họ diệt trừ nhân ấy.
Hãy nghe, này Dạ-xoa,
Họ vượt bộc lưu này,
Bộc lưu thật khó vượt,
Từ trước chưa vượt qua,
Không còn phải tái sanh.
Ekaṁ samayaṁ bhagavā gayāyaṁ viharati ṭaṅkitamañce sūcilomassa yakkhassa bhavane.
Tena kho pana samayena kharo ca yakkho sūcilomo ca yakkho bhagavato avidūre atikkamanti.
Atha kho kharo yakkho sūcilomaṁ yakkhaṁ etadavoca:
“eso samaṇo”ti.
“Neso samaṇo, samaṇako eso.
Yāva jānāmi yadi vā so samaṇo yadi vā pana so samaṇako”ti.
Atha kho sūcilomo yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato kāyaṁ upanāmesi.
Atha kho bhagavā kāyaṁ apanāmesi.
Atha kho sūcilomo yakkho bhagavantaṁ etadavoca:
“bhāyasi maṁ, samaṇā”ti?
“Na khvāhaṁ taṁ, āvuso, bhāyāmi;
api ca te samphasso pāpako”ti.
“Pañhaṁ taṁ, samaṇa, pucchissāmi.
Sace me na byākarissasi, cittaṁ vā te khipissāmi, hadayaṁ vā te phālessāmi, pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipissāmī”ti.
“Na khvāhaṁ taṁ, āvuso, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya, yo me cittaṁ vā khipeyya hadayaṁ vā phāleyya pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipeyya;
api ca tvaṁ, āvuso, puccha yadā kaṅkhasī”ti. (…)
“Rāgo ca doso ca kutonidānā,
Aratī ratī lomahaṁso kutojā;
Kuto samuṭṭhāya manovitakkā,
Kumārakā dhaṅkamivossajantī”ti.
“Rāgo ca doso ca itonidānā,
Aratī ratī lomahaṁso itojā;
Ito samuṭṭhāya manovitakkā,
Kumārakā dhaṅkamivossajanti.
Snehajā attasambhūtā,
nigrodhasseva khandhajā;
Puthū visattā kāmesu,
māluvāva vitatā vane.
Ye naṁ pajānanti yatonidānaṁ,
Te naṁ vinodenti suṇohi yakkha;
Te duttaraṁ oghamimaṁ taranti,
Atiṇṇapubbaṁ apunabbhavāyā”ti.